Yemek yemeyi reddetme ve Zayıflama saplantısı

Bir baskı unsuru olarak zayıflama saplantısı

Yemek yemeyi reddetme, çatışma durumlarında ebeveynlere karşı bir güç uygulama yöntemi olarak da kullanılabilmektedir. Çocuk, ebeveynlerinin karnı aç olan çocukları için endişelendiğini hemen fark eder. Çocuk, eşzamanlı olarak ebeveynlerini kendisini beslenmeye zorlayabilir.

Bu sayede çocuk, ebeveynlerine baskı uygulayabileceği bir güç elde eder. Baskı uygulama aracı olarak beslenmeyi reddeden çocuklar, özellikle birçok çözümlenmemiş çatışma ve anlaşmazlıkların bulunduğu ailelerde görülmektedir. Ancak bu, zayıflama saplantısı rahatsızlığının birçok olası nedenlerinden sadece bir tanesidir.

Batı dünyasının güzellik idealleri

Batı dünyasının güzellik idealleri, şu anda doğal olamayacak kadar zayıf ve ince vücutları, ön plana çıkartmaktadır. Medya organlarında görüntülenen çok zayıf ve ince modellerle, zayıflama baskısı güçlenmektedir. Modellerin kiloları, normal ağırlık seviyelerinin altındadır. Bu doğru olmayan vücut biçimleri, çocukların ve gençlerin zihinlerinde normal bir insanın ne kadar zayıf veya şişman olabileceğine dair gerçekle bağdaşmayan ideallerin oluşmasına neden olurlar.

Vücut şekline ilişkin süregiden alaylar, tenkitler ve olumsuz yorumlar, bu genel “zayıflık takıntısının” arka planında bir zayıflama saplantısı rahatsızlığını tetikleyebilmektedir. Ancak, bunun tam aksi bir şekilde, günümüzde kilo veren herkes çevresi tarafından övgü ve takdirle karşılanmaktadır. Aslında her bir diyet programı, ekseriyetle zayıflama saplantısı rahatsızlığı doğrultusundaki bir “geçiş aracı” niteliğindedir.

Kadınların, erkeklere göre dış görünüşlerine daha fazla önem vermeleri nedeniyle, güzellik ideallerini daha yakından izler ve uygularlar. Bu durum, kadınların erkeklerden neden daha fazla zayıflama saplantısı rahatsızlığına yakalandığına ilişkin makul bir açıklama getirebilmektedir. Fakat,  günümüzde erkeklerde de dış görünüş gün geçtikçe daha fazla önem kazanmakta ve anoreksiya rahatsızlığı, erkeklerde de giderek artan bir şekilde daha sık görülmeye devam etmektedir.

Psikolojik incelemeler

Zayıflama saplantısı, ruhsal bir rahatsızlıktır. Bu nedenle, teşhis aşamasında ruhsal semptomlar belirleyicidir. Bunlar, farklı anket sorularının ve klinik görüşmelerin yardımıyla tespit edilmektedir.

Zayıflama saplantısı: Tedavi

Zayıflama saplantısı rahatsızlığı, kontrol dışı oluşan bir güzellik idealinin çok daha fazlasıdır. Bu rahatsızlık, ciddiye alınması gereken ve hastanın yaşamı açısından tehdit oluşturabilen bir hastalıktır.  Tedavisi hemen her zaman bir uzman tarafından tedavi edilmeyi gerektirir.

Zayıflama saplantısı rahatsızlığının tedavisindeki en önemli hedefler

  • Vücut ağırlığının normal bir seviyeye getirilmesi
  • Yemek yeme davranışının değiştirilmesi
  • Tekrardan normal bir vücut algısının oluşturulması
  • Bireysel ve ailevi sorunların terapi yoluyla çözümlenmesi

Zayıflama saplantısı rahatsızlığı, hem bedensel hem de ruhsal semptomlarıyla birlikte ilerler. Bu nedenle, tedavi genellikle birden fazla sayıdaki uzmanlardan oluşan bir uzman ekip tarafından uygulanır. Bu tip bir ekibe hekimler, psikoterapistler, beslenme uzmanları, sosyal hizmet uzmanları ve gerektiğinde diğer farklı alanlardan uzmanlar da dahil olabilmektedir.

Normal yemek yemenin tekrardan öğrenilmesi

Zayıflama saplantısı rahatsızlığı olan kişilerin, normal yemek yeme davranış ve alışkanlıklarını mutlaka yeniden öğrenmeleri gerekmektedir. Bu nedenle, bu programın bir parçası olarak farklı kliniklerde verilen beslenme danışmanlığı, yemek pişirme kursları, gıda maddesi alışverişleri ve bireysel yemek planlaması kurslarına katılması tavsiye edilmektedir. Hastaları yemek yemeye motive etmek için, ayrıca işlevsel şartlandırma yöntemi de kullanılmalıdır. Bu durum,  yapılması istenen davranışın olan yemek yemenin yapılması durumunda kişinin ödüllendirilmesi veya yapılmaması durumunda ise cezalandırılması anlamına gelmektedir. Burada, ödül olarak örneğin; belirli bir şeye izin verilmesi, ceza olarak da ziyaret yasağı getirilmesi, uygulanabilir.

İlaçlar

Şu an için, kilo almayı başarıyla destekleyen bir ilaç mevcut değildir. Ancak, bir çok durumda zayıflama saplantısının yanı sıra, örneğin depresyon veya obsesif kompülsif bozukluklar gibi ayrıca başka ruhsal rahatsızlıkların da baş gösterdikleri tespit edilmiştir.

(Yayınlanan yazılar kaynak göstermeden, izinsiz kullanılması, kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Yayınlanan yazılar, makaleler, haberler kaynak gösterilerek içeriği değiştirilmemek şartıyla yayınlanmasına izin verilmektedir.)

Abdullah ÖZER
Sosyal Çalışmacı, Bilim Uzmanı (Klinik Psikoloji), Aile Danışmanı

Psikosentez Danışmanlık ve Eğitim Merkezi Türkiye İzmir'de ve Almanya Münih/Düsseldorf şehirlerinde Almanca ve Türkçe yüz yüze seanslar vermektedir. Bunun haricinden Dünya'nın neresinde yaşıyorsanız yaşayın Türkçe ya da Almanca Online TerapiOnline Cinsel TerapiOnline Psikoterapi ya da Online Psikolojik Danışmanlık ile SKYPE ya da WhatsApp üzerinden seanslara katılabilirsiniz. Bunun için Online Terapi sayfamıza göz atabilirsiniz.